EKSPERTİZ ÜCRETİ: SİGORTACININ KAÇINILMAZ BORCU MU?- 23.03.2026
EKSPERTİZ ÜCRETİ: SİGORTACININ KAÇINILMAZ BORCU MU?
GİRİŞ
6762 sayılı TTK’da zararın miktarını belirlemek için alınan ekspertiz hizmeti karşılığında ödenen ücret konusunda açık bir hüküm bulunmamaktaydı. Yargıtay bu nedenle genel hükümlere göre ekspertiz hizmeti için ödenen ücreti yargılama gideri olarak kabul etti.
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2023/539E., 2025/3092 sayılı kararında, 2023/11794E., 2023/13493 sayılı kararında ekspertiz ücretinin yargılama gideri olup tazminat gibi hüküm altına alınmasının BOZMA SEBEBİ olduğundan bahsetmiştir. Kanunda ortaya çıkan boşluk Yargıtay'a bu konuda içtihat oluşturması için bir alan sağlamıştır. Doktrinde de hala bu yönde görüşler devamlılığını sürdürse de kanun koyucu, 6102 sayılı TTK ile boşluğu doldurarak yeni bir düzenleme getirmiştir.
Yargıtayın yerleşik içtihatlarında yer aldığı şekilde yani yargılama gideri olarak kabul edilseydi etseydi sigortacıdan ziyade davlıya yüklenen bir sorumluluk olmaya devam edecekti.
YENİ DÜZENLEMELER İLE EKSPERTİZ ÜCRETİNİN SİGORTACIYA YÜKLETİLEN GİDERLERE DAHİL EDİLMESİ
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 1459. maddesi, “Sigortacı, sigortalının uğradığı zararı tazmin eder.” şeklindedir. Yine aynı Kanunun “Giderleri Ödeme Borcu” başlıklı 1426. maddesinde, “Sigortacı, sigorta ettiren, sigortalı ve lehtar tarafından, rizikonun, tazminatın veya bedel ödeme borcunun kapsamının belirlenmesi amacıyla yapılan makul giderleri, bunlar faydasız kalmış olsalar bile, ödemek zorundadır.” düzenlemesi yer almaktadır. Görüldüğü üzere, ekspertiz ücreti de zararın tespiti için yapılan makul gider olarak kabul edilmekte ve sigortacı tarafından ödenmek zorundadır. Ekspertiz ücreti de bu giderlerin içerisine dahil edilerek sigortacının üzerine kanundan doğan bir külfet olarak eklenmiştir.
Trafik Sigortası Genel Şartları’nın A.1 “Sigorta Kapsamı” Başlıklı maddesi’nde; “Meydana gelen bir kazada zararın önlenmesi ve azaltılması amacıyla, sigorta ettirenin yapacağı makul ve zorunlu masraflar sigortacı tarafından karşılanır.” denilmektedir. Konuya ilişkin Sigortacılık Kanunu’nun “Sigorta Eksperleri” Başlıklı 22/17. maddesi “Maddî hasarla sonuçlanan trafik kazaları için yetkili sigorta eksperleri tarafından düzenlenmiş, örneği İçişleri Bakanlığınca tespit olunacak rapor, sigorta tazminatının ödenmesinde Karayolları Trafik Kanununun 99. maddesindeki kaza ve zarara ilişkin tespit tutanağı hükmündedir. Eksperler tarafından düzenlenen raporlar delil niteliğindedir.” hükmünü ortaya koymaktadır.
2026 YILINDA UYGULANACAK MOTORLU ARAÇ SİGORTALARINDA UYGULANACAK TABAN EKSPERTİZ ÜCRET TARİFESİ
Binek, Hafif Ticari ve Motosiklet :
Kademe Hasar Tutarı (TL) Ücret (TL)
1 0,00 93.414,20 2.335,37
2 93.414,21 186.828,41 2.335,37 + (Hasar Tutarı – 93.414,20)*0,025
3 186.828,42 280.242,60 4.670,70 + (Hasar Tutarı - 186.828,41)*0,022
4 280.242,61 778.451,68 6.725,82 + (Hasar Tutarı - 280.242,60)*0,02
5 778.451,69 3.113.806,69 16.690,01 + (Hasar Tutarı - 778.451,68)*0,0021
6 3.113.806,70 ve üzeri 21.796,64
• Ağır Vasıta : Ağır vasıta grubu içerisinde yer alan araçlar bakımından asgari ücretler, 1. Sınıfta yer alan binek, hafif ticari ve motosiklet grubu araçlar için hesaplanan ücretin %50 oranında fazlasıdır.
• İş Makinesi : İş makinesi grubu içerisinde yer alan araçlar bakımından asgari ücretler, 1. Sınıfta yer alan binek, hafif ticari ve motosiklet grubu araçlar için hesaplanan ücretin %120 oranında fazlasıdır.
• Değer Kaybı : 1.401,22 TL
• Kaza Tespit Tutanağı Tanzim Ücreti : 2.117,39 TL
• Uzaktan Ekspertiz : Yukarıda her kademe için hesaplanan ücretlerin 2/3’ü oranında ödeme yapılır.
• Değer Tespiti : Yukarıda her kademe için hesaplanan ücretlerin 2/3’ü oranında ödeme yapılır.
UYGULAMA ESASLARI
1. Tarifede yer alan ücretler, KDV hariç tutarlardır.
2. Şehir dışı hasarlarda, yukarıda hesaplanan ücretlere %25 ilave ödeme yapılır.
3. Araç ile gidilen ekspertizlerde, ekspertiz noktasına ulaşım mesafesi 50 km üzerinde ise, bu mesafeyi aşan kısım için masraflar ödenir. Masraflar; (yapılan km * 7 lt/100 km * ekspertiz tarihindeki EPDK yakıt birim fiyatı *1,3/ dosya sayısı) + otoyol + köprü geçiş ücreti + feribot ücreti + otopark ücreti olarak hesaplanır.
4. Araç tiplerinin belirlenmesinde 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununda yer alan tanımlara uygun olacak şekilde aşağıda yer alan tablodaki sınıflandırma dikkate alınır. Poliçe düzenlenirken ilgili kanuna uygun olmayan bir sınıflama yapılmış olması, ücret hesaplamasında dikkate alınmaz.
Sınıflama Araç Tip Gurubu Kapsamı
1 Binek, Hafif Ticari ve Motosiklet Otomobil, Minibüs, Kamyonet, Panelvan, Arazi Taşıtı, Hafif Römork, Motosiklet, Yük Motosikleti (Triportör), Bisiklet, Moped (Elektrikli Bisiklet)
2 Ağır Vasıta Kamyon, Otobüs, Çekici, Özel Amaçlı Taşıtlar, Kamp Taşıtı, Römork, Yarı Römork, Lastik Tekerlikli Traktör
3 İş Makinesi Lastik veya Paletli Makine, Pompa, Mikser, Damper, Tarım Makinesi, Şap Makinesi, Binek ve Ağır Vasıta Tanımına Girmeyen Makineler
5. İş makinesi araç grubu dışında kalan %100 elektrikli araçların ekspertiz ücretinin belirlenmesinde ağır vasıta araç grubu için uygulanan tarife dikkate alınır.
6. Eksperin raporunu kapatması aşamasında, ekspertiz ücreti bu Tarifeye göre, ekspertiz raporunun yazıldığı sistem üzerinden otomatik olarak hesaplanır ve ekspertiz ücreti, tanzim edilen ekspertiz raporunda yer alır.
7. Hasar tutarı kademeleri ve ücret formülünün TÜFE oranında artırılmasında aşağıdaki örnek dikkate alınır.
Ör: 2023 yılı için yıllık enflasyon oranının %10 olduğu varsayıldığında, 2024 yılı için kademelere ilişkin örnek hesaplamalar aşağıdaki şekilde olacaktır:
Kademe Hasar Tutarı (TL) Ücret (TL)
1 0,00 33.000,00 825,00
2 33.000,01 66.000,00 825,00 + (Hasar Tutarı - 33.000,00)*0,025
3 66.000,01 99.000,00 1.650,00 + (Hasar Tutarı - 66.000,00)*0,022
4 99.000,01 275.000,00 2.376,00 + (Hasar Tutarı - 99.000,00)*0,02
5 275.000,01 1.100.000,00 5.896,00 + (Hasar Tutarı - 275.000,00)*0,0021
6 1.100.000,01 ve üzeri 7.700,00
SONUÇ
Sigortalının tazminatın veya bedel ödeme borcunun kapsamının belirlenmesi amacıyla yapılan makul giderlerin faydasız kalmış olsalar bile, sigortacının ödemek zorunda kalacağı TTK. 1426. madde hükmünde açık bir şekilde belirtilmiş ve mevzuatta yer alan diğer düzenlemeler ile de bu durum desteklenmiştir.
Yargıtay içtihatlarında "yargılama gideri" olarak kabul edilen ekspertiz ücreti, kanun koyucunun mevzuata getirdiği yeni düzenlemelerle "sigortacının ödemesi gereken giderler"e dahil edilmiştir. Yargıtay bu hususta artık yerleşik içtihatlarını değil mevzuattaki değişiklikleri dikkate alarak kanun hükümleri uyarınca kararlarını kurmalıdır.